Ostatnia aktualizacja: 22.09.2014 r., godz. 11:57  Ilość wizyt w ciągu ostatnich 30 dni - 293.031
BOK tel. 95 720 85 40, Formularz kontaktowy
użytkownik
hasło
Wyszukiwarka
Uwzględnij roczniki: 2010 2011 2012 2013 2014
SPIS NUMERÓW CZASOPISMA
Rocznik
Dodatki do czasopisma
BIULETYN INFORMACYJNY dla Służb Ekonomiczno-Finansowych
 
III.ZAGADNIENIA OPRACOWANE KOMPLEKSOWO
A A A  
otwórz artykuł w nowym oknie drukuj artykuł poprzedni artykuł   powrót do spisu treści czasopisma   następny artykuł

Zaliczka w euro otrzymana na podstawie faktury pro forma - jaki kurs waluty?

Nasz unijny kontrahent poprosił o przesłanie faktury pro forma, w oparciu o którą przelał na nasze konto zaliczkę na poczet wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru. Jaki należy zastosować kurs waluty i jak ustalić różnice kursowe, gdy zaliczkę otrzymano kilka dni po wystawieniu faktury pro forma? Zaliczka opiewa na całość należności, a wystawiana będzie tylko faktura końcowa, z chwilą wysyłki zaliczkowanego towaru.

Przede wszystkim należy mieć na uwadze, że wystawiona kontrahentowi faktura VAT pro forma jest tylko projektem przyszłej faktury. Faktura pro forma nie dokumentuje przeprowadzenia żadnej operacji gospodarczej, w związku z czym nie posiada statusu dokumentu księgowego i nie podlega ujęciu w księgach rachunkowych (czy innych ewidencjach podatkowych). Tym samym nie ma potrzeby przeliczania wartości faktury pro forma na złote, a jeśli przeliczenia dokonano, to dla określenia przychodu, ewentualnych różnic kursowych czy podstawy opodatkowania VAT nie ma ono żadnego znaczenia.

W dniu wpływu zaliczki na walutowe konto bankowe podatnik zobowiązany jest do przeliczenia otrzymanej kwoty według faktycznie zastosowanego kursu waluty. Kursem tym jest z reguły kurs kupna banku, w którym podatnik posiada konto. Jeśli jednak nie jest możliwe zastosowanie kursu faktycznego, to przeliczenia należy dokonać przy użyciu średniego kursu NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wpływu zaliczki (art. 15a ust. 4 ustawy o PDOP). Otrzymana zaliczka na poczet określonej, przyszłej dostawy nie jest przychodem ani w ujęciu podatkowym, ani księgowym.

Z początkiem grudnia 2008 r. zniesiony został obowiązek wystawiania faktur zaliczkowych w związku z otrzymaniem zaliczki na poczet wewnątrzwspólnotowych dostaw towaru. Podatnik może taką fakturę wystawić, jednakże nie jest to obowiązkowe. Jeśli jednak faktura zostanie wystawiona, wówczas powstanie obowiązek podatkowy w VAT (a tym samym obrót ze stawką 0% powinien być wykazany w deklaracji VAT za okres, w którym wystawiono zaliczkową fakturę). W przypadku, o którym mowa w pytaniu, faktura zaliczkowa nie będzie jednak wystawiana - podatnik wystawi dopiero fakturę końcową, po wykonaniu dostawy.

Czy fakt, iż w formie zaliczki pobrano całość należności z tytułu WDT sprawia, iż na transakcji nie wystąpią różnice kursowe? Nic podobnego. Różnice takie pojawiają się zawsze, ilekroć przeliczona na złote wartość przychodu z dnia jego powstania różni się od wartości tego przychodu z dnia jego otrzymania (tutaj dniem otrzymania jest dzień otrzymania zaliczki). Jak już wspomnieliśmy, w dniu wpływu zaliczki na konto bankowe podatnika przychód nie powstał. Wystąpi on dopiero z chwilą wydania towaru, nie później niż w dniu wystawienia faktury, co wynika z art. 14 ust. 1c ustawy o PDOF oraz art. 12 ust. 3a ustawy o PDOP. A zatem datę powstania przychodu wyznaczy data sprzedaży widniejąca na wystawionej nabywcy fakturze końcowej - data ta powinna być zbieżna z dniem faktycznej realizacji dostawy. W art. 14 ust. 1a ustawy o PDOF i art. 12 ust. 2 ustawy o PDOP ustanowiono natomiast zasadę, że przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

Dla ustalenia różnicy kursowej istotna jest zatem wartość przychodu należnego przeliczona na złote oraz wartość przychodu z dnia jego otrzymania, przeliczona według faktycznie zastosowanego kursu waluty z tego dnia. W omawianym przypadku faktyczne otrzymanie przychodu miało miejsce wcześniej, niż wystąpienie przychodu należnego, co oczywiście wynika z istoty płatności w formie zaliczki. Zauważmy jednak, że kurs waluty zastosowany w dniu wpływu zaliczki na konto jest inny niż ten, którym przeliczamy fakturę końcową. A zatem w dacie sprzedaży wystąpi różnica kursowa. Będzie ona:

  • dodatnia, jeśli wartość przychodu przeliczona na złote według faktycznego kursu z dnia wpływu zaliczki na konto okaże się wyższa niż wartość przychodu należnego przeliczona na złote według średniego kursu NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu (patrz art. 24c ust. 2 pkt 1 ustawy o PDOF i art. 15a ust. 2 pkt 1 ustawy o PDOP),

  • ujemna - w sytuacji odwrotnej (patrz art. 24c ust. 3 pkt 1 ustawy o PDOF i art. 15a ust. 3 pkt 1 ustawy o PDOP).

Zgodnie z art. 31a ustawy o VAT w przypadku, gdy kwoty stosowane do określenia podstawy opodatkowania są określone w walucie obcej, przeliczenia na złote dokonuje się według kursu średniego danej waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień roboczy poprzedzający dzień powstania obowiązku podatkowego (z pewnymi nieistotnymi tutaj zastrzeżeniami). W wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów obowiązek podatkowy powstaje 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towarów, z tym m.in. zastrzeżeniem, że gdy przed upływem powyższego terminu podatnik wystawił fakturę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury. Jeśli dostawa jest realizowana na rzecz unijnego przedsiębiorcy, faktura powinna być wystawiona w ciągu 7 dni od daty wydania towaru. Do przeliczenia podstawy opodatkowania należy przyjąć kurs średni NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego wystawienie faktury. Warto zauważyć, że jeśli faktura zostanie wystawiona tego samego dnia, w którym wydano towar, to kurs przeliczenia dla potrzeb ustalenia przychodu należnego i wyceny różnicy kursowej oraz kurs przeliczenia na potrzeby ustalenia podstawy opodatkowania w VAT będzie taki sam. Jeżeli jednak faktura zostanie wystawiona później niż w dniu sprzedaży, wówczas kurs dla potrzeb VAT będzie już inny (z dnia poprzedzającego datę wystawienia faktury). Zastosowanie innego kursu dla potrzeb VAT nie wpłynie jednak w żaden sposób na wartość przychodu należnego oraz wyżej opisany sposób ustalenia różnicy kursowej. Przyjęty zgodnie z art. 31a ustawy o VAT kurs sprzed dnia daty wystawienia faktury służy bowiem tylko do określenia podstawy opodatkowania VAT i wyceny zapisu w rejestrze sprzedaży prowadzonym na potrzeby podatku VAT.

Podobnie jak w podatkach dochodowych, otrzymane zaliczki nie są przychodem także w świetle przepisów ustawy o rachunkowości (art. 41 ust. 1 pkt 1). Równowartość otrzymanych środków z tytułu świadczeń, które będą wykonane w następnych okresach sprawozdawczych, nie jest przychodem. Ujmuje się je na rozliczenia międzyokresowe przychodów.
 

Przykład

W dniu 26 maja 2010 r. na konto bankowe wpłynęła zaliczka na poczet WDT w kwocie 1.000 euro. Wartość ta opiewa na 100% złożonego zamówienia. Kurs kupna banku, w którym firma posiada konto z tego dnia to 4,1300 zł/euro. Wartość zaliczki w złotych wynosi zatem 4.130 zł.

W dniu 2 czerwca wydano towar - powstał tym samym przychód należny. Kurs średni NBP euro z dnia poprzedzającego ten dzień (tj. z 1 czerwca br.) to 4,1208 zł/euro. Wartość przychodu należnego wynosi więc 4.120,80 zł. Ponieważ wartość przychodu w dacie otrzymania zaliczki jest wyższa od wartości przychodu należnego, ustalonego na dzień sprzedaży, powstaje dodatnia różnica kursowa w kwocie 9,20 zł.

Wystawienie faktury nastąpiło:

  • wariant a)
    w dniu 2 czerwca (tzn. widniejące na dokumencie data sprzedaży i data wystawienia są takie same) - wówczas w rejestrze VAT będzie należało wykazać obrót opodatkowany stawką 0% w kwocie 4.120,80 zł (przy założeniu, że posiadamy wymagane dowody wywozu towaru);


  • wariant b)
    w dniu późniejszym, np. 8 czerwca - w rejestrze VAT wykazujemy obrót opodatkowany stawką 0% w kwocie 4.168,80 zł, tj. ustalony według średniego kursu NBP z dnia 7 czerwca (4,1688 zł/euro), czyli z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wystawienia faktury. Kurs ten w żaden sposób nie zmienia wartości przychodu należnego i wartości różnicy kursowej, jaką ustaliliśmy na początku niniejszego przykładu.

Dekretacja:
 

   1. Wpływ zaliczki na rachunek walutowy: 

4.130 zł

        - Wn konto 13-1 „Rachunek walutowy”,
        - Ma konto 84 „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”.

      Ponieważ wpłata dotyczy zaliczki na poczet WDT opodatkowanej 
      0% VAT, pominięto konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.

   2. Wydanie towarów i równoczesne wystawienie faktury końcowej:

 4.120,80 zł

        - Wn konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”,
        - Ma konto 73-0 „Sprzedaż towarów”
          (stanowi przychód podatkowy i bilansowy)

       i równocześnie: 

4.130 zł

        - Wn konto 84 „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”,
        - Ma konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”.

   3. Dodatnia różnica kursowa:

9,20 zł

        - Wn konto 20 „Rozrachunki z odbiorcami”
          (stanowią przychód podatkowy),
        - Ma konto 75-0 „Przychody finansowe”.

Księgowania:

Kliknij, aby powiększyć obraz

A A A  
otwórz artykuł w nowym oknie drukuj artykuł poprzedni artykuł   powrót do spisu treści czasopisma   następny artykuł

Sklep internetowy - sklep.gofin.plSklep internetowy - sklep.gofin.pl

Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60